Pomnik Wyzwolenia spod panowania tureckiego

„18 sierpnia 1935 roku odbyła się uroczystość z okazji 250. rocznicy wielkiego wydarzenia dla całego świata chrześcijańskiego, kiedy to wojska tureckie, okupujące zamek od 22 lat, zostały skutecznie wyparte ze słynnego zamku Érsekújvár. Rada miejska i władze węgierskie opracowali ambitne plany, ale czeskie kręgi urzędowe uniemożliwiły realizację programu na szeroką skalę. Rada Ministrów Pragi również była zaniepokojona tą sprawą, ponieważ miasto chciało zaprosić przede wszystkim Watykan, który w tym czasie, za pośrednictwem papieża Incèsa, zapewnił pełne wsparcie moralne i finansowe kampanii przeciwko Turkom, a także rządy wszystkich krajów, które wysłały żołnierzy lub pieniądze na odzyskanie zamku Újvár. W imieniu rady miejskiej senator dr Imre Turchányi udał się do Ministerstwa Spraw Zagranicznych w celu uzyskania pozwolenia, ale niestety Ministerstwo Spraw Zagranicznych nie miało urzędnika, który poinformował miasto telegramem, że rząd Pragi nie uważa tego za pożądane. zaprosić rządy zagraniczne na uroczystość i że zezwolono na jej organizację jedynie w Słoweńsku. Jednocześnie, w związku z tą decyzją Rady Ministrów, kręgi oficjalne nie zaleciły udziału w uroczystościach urzędników państwowych i publicznych oraz przedstawicieli władz. ; Przygotowania do obchodów rocznicowych na szeroką skalę prowadził sekretarz miasta i główny organizator Gyula Saskó, którym Węgrzy z południowego Słoweńska wykazali się niebywałym zainteresowaniem i było pewne, że Węgrzy będą pielgrzymować z daleka do tych historycznie ważnych dni, aby uczcić triumf świata chrześcijańskiego w jak najbardziej godny sposób. ; Program obchodów – na oficjalne polecenie – musiał zostać dwukrotnie zmieniony i skrócony. Zaproszenie musiało zostać przedrukowane ze skróconym programem, a niektóre punkty programu musiały zostać anulowane. Niemniej jednak Węgrzy, pozostawieni sami sobie i zignorowani przez kręgi oficjalne, oraz organizatorzy obchodów zrobili wszystko, aby ten wielki historyczny jubileusz był godny tradycji miasta Kuruc. ; Od czasu istnienia W Érsekújvár, w jego murach rzadko odbywały się uroczystości o tak dużej i udanej skali. Uroczystość charakteryzowała się pełnym porządkiem, doskonałą organizacją i dyscypliną, a także świąteczną atmosferą – pomimo faktu, że prawie 15 000 osób świętowało jubileusz. Pierwszym wydarzeniem dwudniowych obchodów było uroczyste otwarcie wystawy historycznej zorganizowanej na te dni. Senator dr Imre Turchányi – przewodniczący miejskiej komisji kultury – wygłosił przemówienie otwierające, a dr Kálmán Haiczl, proboszcz parafii Szögyén, wielki historyk, serdecznie powitał organizatorów wystawy swoim wymownym przemówieniem. Ten materiał wystawowy stanowił rdzeń dzisiejszego muzeum. Być może w ten sposób w sercach niektórych entuzjastów zrodziła się idea, że muzeum daje narodowi węgierskiemu tarczę wykutą z namacalnych dowodów historycznych jako ochronę przed postępującą czechosłowacyzmem. Wystawę odwiedziło 8000 Węgrów w ciągu dwóch tygodni. Pomimo bojkotu Czechosłowacji. Po zamknięciu wystawy zebrane tam materiały zostały uporządkowane przez Lajosa Albrechta, Bélę Szőke i Kázméra Saskó, miasto przyjęło kolekcję za swoją i ogłosiło utworzenie muzeum miejskiego w Érsekújvár. Jednocześnie powołano komitet, który miał nim kierować. János Thain, nauczyciel szkoły średniej, został zaproszony na przewodniczącego komitetu, jako właściciel największej prywatnej kolekcji w naszym mieście. Lajos Albrecht został wiceprzewodniczącym komitetu, który pełnił tę funkcję z największą gorliwością aż do przejścia na emeryturę i przeprowadzki z Érsekújvár w 1937 roku. ; W głównym dniu obchodów biskup Nagyszombat, Jantausch, historyczny. Odprawił mszę obozową w obecności 4-5000 osób na słynnym rynku. Po mszy arcykapłana tłum w zamkniętych rzędach odsłonił udany pomnik autorstwa rzeźbiarza Gyula Berecz z Komárom na placu Czuczor. Cokół jest miniaturową repliką dawnej sześciobastionowej twierdzy Újvár, z której posąg wznosi się na kamiennych pozostałościach dawnego muru zamkowego, którego szczyt symbolizuje zwycięstwo krzyża nad dawnym panowaniem tureckiego półksiężyca. Uroczyste przemówienie wygłosił dr János Holota, sędzia miejski i członek Zgromadzenia Narodowego. Pomnik został ozdobiony patriotycznymi słowami przez przywódców społeczności węgierskiej, którzy przybyli tu ze Słowenii, oraz delegatów węgierskich wsi. Pobożni mieszkańcy słowackich wsi również pojawili się na uroczystościach i wczesnym popołudniem przemaszerowali w procesji do Bastionu Kalwarii, aby wysłuchać litanii. Około godziny trzeciej 7000 węgierskich wiernych wyruszyło, aby uczcić pamięć o tym historycznym dniu litanią zorganizowaną na Kalwarii i wysłuchać historycznego przemówienia dr. Gézy Porubszkyego, proboszcza parafii. Kéménd i członek Zgromadzenia Narodowego. Dwudniowe obchody rocznicowe w Érsekújvár były bardzo bogate w wydarzenia, które zakończyły się imponującym wieczornym pochodem ze świecami. Stanęło w nich 15 000 osób z chrześcijańską pobożnością, dumą z węgierskiej wiary i poczucia własnej wartości rasowej, pomimo niesłychanych przeszkód ze strony czeskich kręgów oficjalnych, entuzjastycznie pokazując, że potrafią być pełni entuzjazmu wobec przeszłości i dziękować tym, którzy w razie potrzeby poświęcają życie za chrześcijaństwo i węgierskość!