Józef Bereck
Inne - inne
* Albár, 1945. 9 marca. / prozaik, redaktor, tłumacz ; ; Ukończył Dunaszerdahely (1963), studiował muzykę w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Nitrze w latach 1963-1966, ale nie ukończył studiów. W 1976 roku rozpoczął również dziennikarstwo na Uniwersytecie Komeńskiego BTK, ale przerwał je po jednym semestrze. Wykładał w Dunaszerdahely w 1966 roku, pracował jako geodeta w Słowackim Instytucie Geodezji i Kartografii w 1967 roku, a w latach 1968-1970 był operatorem instrumentów w Zakładach Chemicznych Dimitrov w Poznaniu. Od 1970 roku był kolegą Csallóköza–Žitnego Ostrova, w 1993 roku jego redaktorem naczelnym, później starszym redaktorem. Na początku lat dziewięćdziesiątych był także redaktorem Nap. ; – Jego pierwsze próby pisarskie publikowano w studenckiej gazecie Wyższej Szkoły Pedagogicznej (Fórum). Od 1965 roku pojawiał się sporadycznie z opowiadaniami i szkicami w rubrykach „Szabad Földműves” i „Új Ifjúság”. Debiutował w antologii „Feke szél” (1972) i jako pierwszy spośród autorów antologii opublikował cały tom. Jego zbiór opowiadań i opowiadań ukazał się pod tytułem „Vihar éllőt” (1974), a także opowiadanie „Öregem, az utsólo” (1977). Jest on autorem antologii w języku słowackim, prezentującej młodych węgierskich prozaików (Biliard na spámě számětő hrdinov, 1976). Jego samodzielny zbiór opowiadań został również opublikowany po słowacku w tłumaczeniu Karola Wlachovskiego (Chvíle lásky, 1983). Utwory Przed burzą i Bilard w pamięci kilku bohaterów zajmują poczesne miejsce w twórczości nowelisty B. W Cierpliwości, Godzinach pasterskich i Sprawozdaniu z utraty ojczyzny można dostrzec zarówno zamiar ukazania ojczyzny, jak i podążanie za intelektualnymi trendami prozy współczesnej. „Realizm regionalny” B. (Zalabai) nie oznacza jednak prowincjonalizmu. Pisarz „pragnie liryzmu ludzkiej egzystencji i czynów” (Duba), a jego opowiadania nie mają na celu szokowania czytelnika, lecz skłaniania go do refleksji. Widzimy zrezygnowanych, zrezygnowanych ludzi, w których naturalny instynkt przetrwania i przetrwania działa za labiryntami duszy. Tematy jego opowiadania „Mój starzec, ostatni” można odnaleźć we wcześniejszych opowiadaniach („Lęk”, „Ćwiartka w znaku Dziewiątki”), ale opowiadanie dopełnia historię, a dzieło nabiera artystycznego charakteru. Jego postacie są bardziej zniuansowane, a warsztat pisarski bardziej dopracowany. W zmaganiach dorastającego bohatera (Tamás Hury) i w kontraście dziadek-wnuk, przeszłość i teraźniejszość ożywają przed nami. Tragedia Węgrów na Słowacji w latach 1945–1948 (prześladowania, deportacje), wielonarodowy świat Baranyi i podróż do Csallóköz – wszystkie te elementy wywołują u bohaterów powieści odmienne refleksje, ponieważ wszyscy należą do różnych światów. Różnica ta obejmuje również konflikt między „samoświadomością” a „świadomością-my”. B. Vereség (1981) – jego zbiór opowiadań nie wskazywał na postęp, lecz na stagnację. Jego postrzeganie rzeczywistości uległo zawężeniu, styl i język skłaniały się ku manieryzmom, a miejsce opowiadania zajęły obrazy z życia. – Przetłumaczone z dzieł czeskich (L. Fuksa, J. Nesvadby) i słowackich pisarzy (R. Sloboda, L. Ballek, J. Puškáš i in.). ; ; Utwory: Indulatos ébredés, publ., wyznania, 1988, Végső visszállás, vál. i Nowy Elb., Dsz. 1993, Biliárd készédő hős émelkének, bibliofil vál., ibid. 1995, A galambszelídítő, iff. Elb., 1997. ; ; Literatura: Zsigmond Zalabai: A Csallóköztől „Mihályországig”. = Z. Zs.: Test równowagi, Po.–Bp. 1978, László Mészáros: Przed bramami prozy. = M. L.: Praca otwarta, ibid. 1977, dalej: „Studia” nad historią naturalną człowieka z Csallóköz, ISZ 1982/3, Gyula Duba: Potknięcia na niebie. Przed trzema opowiadaniami Józsefa Berecka. = B. J.: Bilard ku pamięci niektórych bohaterów, Dsz. 1995, Zoltán Szeberényi: Literatura węgierska na Słowacji (1945–1999) II., 2001.