Szegedi Ash (Fraxinus) Gaspar

Szegedi Ash (Fraxinus) Gaspar

Inne - inne

* Szeged, między 1525–1530 – † Bratysława, 6 sierpnia 1563 / lekarz ; ; O jego życiu wiemy niewiele, znane jest jedynie miejsce urodzenia, a data jest głównie spekulowana. Prawdopodobnie studiował medycynę na Uniwersytecie Padewskim w latach 1546–1552 z pomocą szlacheckich mecenasów i został wyświęcony na doktora medycyny w Perugii 30 listopada 1552 roku. Podczas studiów uniwersyteckich, w 1548 roku – w nieznanych okolicznościach i z nieznanych powodów – odwiedził Kretę, a następnie Kalabrię. Powrócił z Padwy na Węgry w 1553 roku i wstąpił na służbę do palatyna Tamása Nádasdyego (1498–1562). Był lekarzem rodzinnym przez dziewięć lat i wielu przypisuje mu zasługę, że Orsolya Kanizsay Nádasdy (1521–1571) urodziła swoje jedyne dziecko, Ferenca Nádasdy (1555–1604), zwanego „Czarnym Begiem”, po dwudziestu latach małżeństwa. Ten okres życia Kőrösa można odtworzyć na podstawie listów, które pisał do swego pana i pani. Znane są również jego listy do innych, jak choćby chęć zakupu domu w Sopron dla siebie, matki i rodzeństwa, którzy zostali zmuszeni do ucieczki przed Turkami w Segedynie, i wymieniał w tej sprawie liczne listy z właścicielem domu i magistratem Sopron, który ostatecznie oficjalnie uznał go za obywatela Sopron 8 marca 1555 roku. Rok później jednak poszukiwał już odpowiedniego domu w Bratysławie, a spory podatkowe z prefekturą Sopron musiały odegrać w tym pewną rolę. Prawdopodobnie z pomocą arcybiskupa Ostrzyhomia, Miklósa Oláha, udało mu się ostatecznie osiedlić w Bratysławie około 1560 roku, choć spędził tu już wcześniej sporo czasu, gdyż Tamás Nádasdy był tu często wzywany z urzędu. Jeśli nie przebywał tutaj, to w majątku Nádasdyaków w Sárvárze, skąd pilnie wysyłał listy do swego pana o stanie zdrowia Orsolyi Kanizsay. Ożenił się w 1561 roku, prowadząc do ołtarza wdowę po bogatym obywatelu Bratysławy, Wolfgangusie Mar Zsófia. Kobieta urodziła dwóch synów i urodziła córkę Kőrösowi, ale imię innej córki można przeczytać w kilku wcześniejszych listach, jej pochodzenie jest jednak niejasne. Niewiele jest wiarygodnych informacji na temat jego działalności medycznej, ale przypuszcza się, że rozpoznał łagodny guz macicy u Orsolyi Kanizsay i leczył go, aby doprowadzić do ciąży. Sam również często chorował, prawdopodobnie na malarię, ale jego przedwczesna śmierć była spowodowana znacznie poważniejszą chorobą zakaźną, dżumą, która kilkakrotnie szalała w Bratysławie w latach 1562–1563. Według jego listów, Kőrös dostrzegał związek między chorobami psychicznymi i fizycznymi. Jego następcą na stanowisku lekarza miejskiego został György Purkircher.

Numer inwentarzowy:

12255

Kolekcja:

Skarbiec

Typ:

Inne - inne